bankowość elektroniczna

/ e-banking /

Obecnie przy pomocy domowego komputera podłączonego do Internetu można załatwić niemal każdą czynność związaną z obsługą konta osobistego: sprawdzanie salda oraz historii rachunku, definiowanie i składanie zleceń stałych, dokonywanie przelewów jednorazowych, zakładanie lokat terminowych, itp.

Dlaczego e-banking?

Systemy bankowości elektronicznej korzystne są zarówno dla klientów jak i dla banków.
Korzyści dla klientów:

• oszczędność czasu dzięki możliwości wykonywania operacji finansowych z własnego domu, niezależnie od odległości od banku;
• brak konieczności czasochłonnego, ręcznego wypełniania dokumentów;
• możliwość wglądu w stan rachunku o każdej porze dnia i nocy;
• bieżące śledzenie swoich operacji na posiadanych rachunkach;
• możliwość wykorzystania wielu kanałów komunikacji: WWW, poczty elektronicznej, tradycyjnego telefonu, telefonu komórkowego (WAP);
• szybsza realizacja zleceń;
• niższe koszty rachunku, wyższe oprocentowanie (w przypadku banków stricte internetowych, brak sieci oddziałów i rozbudowanego personelu pozwala na obniżenie kosztów własnych i zaoferowanie oprocentowania wyższego nawet o 10 pkt niż w tradycyjnych bankach);
• eliminacja zagrożeń dotyczących transakcji wykonywanych metodami tradycyjnymi (kradzież gotówki, dokumentów bankowych, itp);
• szybki dostęp do serwisów informacyjnych (oferta banku, promocje, kursy walut, notowania giełdowe, wiadomości ze świata finansów, itp.);
• zabezpieczenie zgromadzonych depozytów przez Bankowy Fundusz Gwarancyjny oraz zastosowanie tym samych wymogów prawa bankowego, jak w przypadku banków tradycyjnych.

Korzyści dla banków:

• możliwość szybszej obsługi klienta;
• lepsze dostosowania się do potrzeb klienta;
• oszczędności związane z tworzeniem rozbudowanej sieci filii i oddziałów oraz zatrudnianiem licznego personelu;
• oszczędności związanych z przetwarzaniem tradycyjnych dokumentów;
• eliminacja zagrożeń dotyczących transakcji wykonywanych metodami tradycyjnymi (np. kradzież i fałszowanie dokumentów bankowych).

Historia bankowości elektronicznej

W latach 70-tych w USA i Europie Zachodniej rozwinęła się najprostsza forma zdalnego dostępu do kont użytkowników - bankowość telefoniczna. Wkrótce potem pojawił się home banking, pozwalający wykorzystywać do obsługi konta komputer. Właściciel konta przygotowywał na swoim komputerze operacje finansowe offline, następnie łączył się modemem z bankiem i przesyłał oraz pobierał dane.

Pierwsze usługi udostępniania obsługi kont przez Internet pojawiły się w USA w 1994 roku. W ślad za powstającymi oddziałami internetowymi zaczęły również powstawać banki istniejące wyłącznie “wirtualnie” - pierwszym światowym bankiem bez sieci oddziałów był amerykański Security First Network Bank (październik 1995).

Usługa home banking pojawiła się w Polsce w 1993 roku – jako pierwszy udostępnił ją Bank Rozwoju Eksportu. Pionierem na rynku usług internetowych był łódzki PBG, który zaoferował swoim klientom dostęp do kont przez sieć w 1998 roku (obecnie, po przejęciu przez Pekao SA funkcjonuje jako Telepekao24). W krótkim czasie obsługa kont przez Internet znalazła się w ofercie WBK, BPH (Sez@m), Handlobanku (Handlonet), Fortis Banku (Pl@net), Lukas Banku i PKO BP SA. Dzisiaj jest to już standardowa oferta większości banków. Pierwszym polskim bankiem działającym wyłącznie w Internecie był mBank (BRE). Wkrótce dołączyły do niego Inteligo, Volkswagen Bank Direct oraz e-superkonto PKO BP.

W nocy z 25 na 26 listopada 2000 działalność rozpoczął mBank – pierwszy polski bank internetowy

Bezpieczeństwo wirtualnych banków

Tradycyjne banki sprawdzając tożsamość klientów korzystają z odręcznych podpisów, które w przypadku reklamacji mogą zostać poddane analizie grafologicznej. Na potrzeby bankowości internetowej stosuje się natomiast wyrafinowane metody uwierzytelniania na każdym etapie komunikacji. Do najczęściej używanych systemów zabezpieczeń należą:

• Szyfrowanie transmisji danych między komputerem klienta a serwerem banku za pomocą protokołu SSL. O bezpieczeństwie połączenia decydują między innymi jednorazowy klucz sesji oraz sprawdzany przez przeglądarkę internetową cyfrowy certyfikat serwera bankowego. W przypadku użycia telefonów komórkowych transmisja danych jest szyfrowana protokołem WTLS, a dodatkowe zabezpieczenie transmisji gwarantuje fizyczna obecność bramy WAP w siedzibie banku.
• Logowanie do systemu banku poprzez podanie numeru klienta i hasła. Metoda ta zapewnia, że dostęp do konta mają jedynie osoby znające hasło (istnieje jednak niebezpieczeństwo podejrzenia hasła przez obce osoby).
• Hasło jednorazowe wymagane dodatkowo podczas logowania. Hasło może być generowane przez token (niewielkie urządzenie zawierające wbudowane algorytmy kryptograficzne, zsynchronizowane z serwerem banku i chronione kodem PIN) lub wybierane z unikalnej listy haseł dostarczanej klientowi przez bank. Hasła takie ważne są najczęściej dla pojedynczej operacji (np. jednego przelewu) lub przez krótki moment (np. kilkanaście minut).

zobacz również: bankowoœć internetowa, home banking, karta elektroniczna, token, bankowość elektroniczna

aktualizacja: 07/12/2003